Dobrze dobrany system car audio jest w stanie umilić każdą podróż. Nie jest to jednak pewne; wystarczy jeden niedopatrzony detal, aby zamiast głębokiego basu usłyszeć buczenie i podbity mid-bass, a zamiast wysokich tonów – piski, syk i kłucie w uszach.
Poniżej zebraliśmy najczęstsze błędy przy montażu car audio, które popełniają przede wszystkim amatorzy oraz początkujący monterzy bez dużego doświadczenia w branży. Każdy problem jest kosztowny, ale każdy da się ominąć. Oczywiście, jeśli się wie, na co zwrócić uwagę jeszcze przed pierwszym dokręceniem śruby.
Błąd #1 – niewłaściwy dobór okablowania i zabezpieczeń
Tak, wbrew pozorom najwięcej kłopotów rodzi się przy przewodach. Kabel zasilający o niewspółmiernie małym przekroju w stosunku do poboru prądu przez system car audio może zacząć się przegrzewać i generować spadki napięcia, a w ostatecznym rozrachunku – pozbawić wzmacniacz prądu w momentach, gdy ten najbardziej go potrzebuje. Efektem jest słyszalne dławienie dźwięku przy mocniejszych uderzeniach basu, a w skrajnym scenariuszu nadtopiona izolacja i ryzyko pożaru. A to już ryzyko trwałego uszkodzenia sprzętu audio, nie tylko jakości dźwięku.
Przekrój dobiera się do poboru prądu konkretnego urządzenia oraz długości toru audio; im dłuższa trasa kabla, tym grubszy przewód powinien biec od akumulatora do bagażnika.
Materiał przewodów też ma znaczenie. Najlepiej sprawdza się tu miedź beztlenowa (OFC), bo przewodzi prąd lepiej niż jej odpowiednik zanieczyszczonymi innymi składnikami.
| Ciekawostka!Kabel zasilający i kable sygnałowe RCA powinny biec po przeciwnych stronach samochodu. Poprowadzone obok siebie potrafią wprowadzać szumy i dźwięki słyszalne zwłaszcza po odpaleniu silnika, np. buczenie w subwooferze. |
Błąd #2 – nieprawidłowe uziemienie i pomylona polaryzacja w montażu systemu audio
Druga grupa problemów dotyczy podłączenia. Przewód masowy trzeba połączyć z metalową, niepowlekaną częścią karoserii, a jego przekrój powinien odpowiadać przekrojowi przewodu plusowego. Uziemienie poprowadzone na lakier, rdzę albo luźno dokręcony punkt to gotowy przepis na brzęczenie i przydźwięk, których później nie usunie żaden korektor – i problem, który później trudno zdiagnozować.
Z polaryzacją wiąże się natomiast błąd równie zdradliwy, bo nie wywołuje awarii, a „jedynie” psuje brzmienie. Odwrócona faza, czyli podłączenie wyjścia „+” wzmacniacza do wejścia „-” głośnika lub odwrotnie, skutkuje niemal całkowitym zanikiem basu, ponieważ fale dźwiękowe zaczynają się wzajemnie znosić i nakładać.
Błąd #3 – pominięcie wygłuszenia, bez którego prawidłowy montaż nie istnieje
Nawet najlepsze głośniki nie zagrają czysto, jeśli będą znajdować się w rezonujących drzwiach. Surowa blacha to surowa blacha; drży razem z membraną podczas głośnego słuchania muzyki. W dodatku hałas z zewnątrz zagłusza detale, ciche dźwięki, które odgłosy dochodzące spoza auta zakrywają prawie całkowicie.
Dlatego wygłuszenie samochodu traktuje się dziś jako część instalacji, a nie jej kosmetyczny dodatek. Podstawą jest mata butylowa, którą przykleja się do oczyszczonej i odtłuszczonej blachy, mocno dociskając wałkiem. Tworzy ona z drzwi szczelną komorę dla głośnika, działającą podobnie jak obudowa kolumny w domowym hi-fi. Drugą warstwę stanowi pianka kauczukowa, która tłumi wyższe częstotliwości i eliminuje trzaski na styku plastiku z blachą.
Jakość i montaż wygłuszenia też ma znaczenie – warto zainwestować w maty dobrej klasy
Montaż wygłuszenia może z pozoru wygląda na prostą robotę „na jedną sobotę”. W praktyce jest jednak zgoła odwrotnie; roi się od detali, które przesądzają o efekcie i trwałości, takie jak np. zaklejenie otworów odpływowych, zbyt gruba pianka czy brudna, nieodtłuszczona powierzchnia, a nawet nieodpowiednia jakość produktu. Dlatego szczególnie mocno liczy się miejsce, w którym planujesz dokonać zakupu.
- O materiałach wiemy wszystko – dobieramy maty wygłuszające i pianki pod konkretny model auta. Nie proponujemy wszystkiego jak leci.
- Mamy wyłącznie wyselekcjonowane produkty – dostępne u nas maty, głośniki, pianki czy filce, pochodzą od znanych producentów z wieloletnią obecnością na rynku.
W dodatku w ciągu wielu lat obecności na rynku i setek dotychczasowych pytań kupujących stworzyliśmy nasze własne know-how oparte nie tylko na teorii, a na praktyce.
Błąd #4 – niewłaściwe dobranie wzmacniacza do głośników
Tu pierwszorzędną rolę odgrywają parametry techniczne i ekspercka wiedza, w tym wywołująca ogromne obawy moc. Wzmacniacz o zbyt dużej mocy RMS w stosunku do głośników grozi ich uszkodzeniem, a o mocy zbyt małej – clippingiem, czyli zniekształceniami harmonicznymi. I tak źle, i tak niedobrze. Liczy się wypośrodkowanie.
| Moc RMS wzmacniacza powinna być minimalnie wyższa niż moc znamionowa głośników. |
Oczywiście dla nas istotne są też inne parametry, które mają wpływ na dźwięk, w tym:
- czułość głośnika,
- pasmo przenoszenia,
- jakość przetworników,
- konstrukcja obudowy,
- rodzaj materiałów użytych do budowy membrany.
Zatem jest to minimum przed rozpoczęciem prac, zanim cokolwiek trafi do Twojego auta. Należy zestawić ze sobą moc znamionową RMS głośników z mocą wzmacniacza i sprawdzić, czy obciążenie mieści się w zakresie uznawanym za perfekcyjny przez świat car audio. Błędy mogą skutkować uszkodzeniem sprzętu, a minimum zniekształceniami dźwięku.
Błąd #5 – błędne ustawienie GAIN i DSP, które może i pogorszyć, i poprawić jakość dźwięku
Niektórych ubytków w dźwięku nie da się uzupełnić fizycznie, czasami w grę musi wejść elektronika. Ostatni etap, czyli strojenie, to podstawa, ale i jedno z wielu pól do błędu, bo to właśnie tu rodzi się większość zniekształceń w przypadku prac amatorskich.
GAIN nie jest regulacją głośności ani basu, lecz dopasowaniem poziomu sygnału z radia do czułości wzmacniacza. Ustawiony zbyt wysoko wpycha cały tor w przester, który wskutek tego niedopatrzenia brzmi nieprzyjemnie i potrafi spalić cewki głośników. Z tego względu poziom wzmocnienia reguluje się jako jeden z ostatnich kroków, już po skonfigurowaniu filtrów, a nie na samym początku.
Ponadto trzeba też zadbać o prawidłowy przebieg krzywej częstotliwości, ale w sposób indywidualny, dopasowany do głośników, wzmacniacza i konstrukcji samego auta. Proces ten realizuje się za pomocą procesora dźwięku, czyli DSP. Najczęstszym potknięciem jest poleganie na gotowych presetach producenta, które nie uwzględniają akustyki konkretnego wnętrza, oraz przesterowanie pasma, które rodzi problem clippingu. Nadmierne podbicie np. 30 Hz może przesterować subwoofer.
Błąd #6 – brak testów po zakończeniu instalacji
Na koniec warto wspomnieć o etapie, który wielu pomija z pośpiechu i chęci zaoszczędzenia, przez który wiele osób nie będzie cieszyć się wysokie jakości dźwiękiem. W dziedzinie car audio liczy się etap testów, ponieważ po skręceniu całości należy sprawdzić każdy kanał osobno, polaryzację głośników, brak szumów przy pracującym silniku i stabilność zamocowania komponentów, bo luźny wzmacniacz czy subwoofer zacznie z czasem stukać podczas jazdy. Wszystko to może powodować zniekształcenia dźwięku, niezależnie od mocy głośników.
Kilkanaście minut kontroli pozwala wyłapać usterki, zanim te staną się kosztownym problemem – a my przeprowadzamy ją szczególnie dogłębnie.
Staraj się uniknąć błędów przy samodzielnym montażu za wszelką cenę
Większości opisanych błędów da się uniknąć. Najważniejszy jest plan: schemat okablowania głośników i przewodów zasilających, stworzona kompleksowo lista komponentów dobranych mocą i impedancją oraz założenie, że liczy się jakość montażu – a nie skrócony czas pracy. Zadbamy o to za Ciebie, dlatego skontaktuj się z nami i umów się na montaż car audio już dziś!
Pamiętaj, że aby cieszyć się doskonałym dźwiękiem w swoim samochodzie, znaczenie ma dosłownie każdy etap toru audio i wszystkie prace na etapie instalacji. Jeden błędnie wykonany krok może przechylić szalę na Twoją niekorzyść!
